Op 15 september, de VN Internationale Dag van de Democratie, organiseren Netwerk Democratie, Waag Society, ProDemos en Internet Society, van 20.00-22.00 het debat ‘Hoe kan de nieuwe democratie ons uit de crisis halen?’.

Politieke structuren verouderen, mede door de hedendaagse technologische ontwikkelingen. Internet maakt informatie makkelijk beschikbaar en is in staat grote groepen mensen te bereiken, waardoor er tal van mogelijkheden ontstaan voor inspraak van burgers. Eens in de vier jaar een kruisje zetten, terwijl we het gehele jaar door van informatie worden voorzien, blijkt voor veel mensen niet voldoende. Steeds meer burgers organiseren zichzelf op eigen initiatief om de parlementaire democratie van hun inzichten te voorzien. Internet blijkt daarbij een belangrijke rol te spelen.

Een prachtig voorbeeld komt uit IJsland. Na de bankencrisis schreef een raad van gewone burgers een nieuwe grondwet. Internet en sociale media bleken een cruciale rol te spelen bij het voor elkaar krijgen van deze opgave. Wij nodigen daarom op deze Internationale Dag van de Democratie Katrín Oddsdóttir uit: mensenrechtenjurist in het dagelijks leven èn lid van de Constitutionele Raad van IJsland.

Een ander voorbeeld is afkomstig uit Ierland. Nog zo’n Europees land waar de financiële en politieke crises hard toesloegen. Juist daar ontstond vorig jaar het initiatief We the Citizens, waarbij ontmoetingen tussen grote groepen burgers werden georganiseerd om toekomstscenario’s voor Ierland te formuleren. Welke oplossingen hadden burgers voor de Ierse problemen zoals werkloosheid en de huizenmarkt? Elaine Byrne, een van de initiatiefnemers, consultant voor de Europese Commissie en columniste voor de Sunday Independent, deelt haar ervaringen.

Daarnaast zal Marietje Schaake, Europarlementariër en een bekend voorstander van een vrij internet ten behoeve van democratisering, aanwezig zijn. Zij geeft haar visie op de wijze waarop burgers, o.a. via internet, een bijdrage kunnen leveren aan nieuwe democratische modellen. Welke mogelijkheden bieden deze ontwikkelingen voor de crisis van het Europese project?

Voorzitter van het debat is Petra Stienen: publiciste en zelfstandig adviseur. Ze schrijft o.a. voor NRC Handelsblad en de Volkskrant.

Het debat vindt plaats in de IJzaal van de Tolhuistuin, Amsterdam-Noord (tegenover het Centraal Station aan de overkant van het IJ). De voertaal van het debat is Engels. ‘s Middags vindt het programma Crowdsourcing de Grondwet plaats op dezelfde locatie.

‘Hoe kan de nieuwe democratie ons uit de crisis halen’ maakt onderdeel uit van het landelijke programma van de Dag van de Democratie. Het volledige programma vind je hier.

Over de sprekers

Katrin Oddsdóttir

Katrin Oddsdóttir
Katrin Oddsdóttir was een van de 25 leden van de Constitutionele Raad van IJsland. Deze Raad schreef in 2011 een nieuwe grondwet voor het land. Dit project genereerde wereldwijde aandacht vanwege de vernieuwende werkwijze, waarin de dialoog met de IJslandse bevolking centraal stond. Social media zoals Facebook en Twitter werden ingezet zodat het proces van het schrijven van de grondwet, in de nasleep van een economische crash in 2008, voor een breed publiek toegankelijk was.

Katrín was al van jongs af aan politiek actief, maar werd bekend in IJsland na het geven van een radicale politieke speech tijdens de massaprotesten in 2009. Destijds studeerde ze rechten. De protesten leidden tot een regeringswijziging en vormden het begin van een proces waarin de IJslandse maatschappij zichzelf en haar waarden opnieuw moest uitvinden. Het schrijven van een nieuw sociaal contract vormde een belangrijk onderdeel van dit proces. In oktober 2012 wordt de nieuw geschreven grondwet in een (niet-bindend) referendum aan het publiek voorgelegd. Een spannend moment, aangezien conservatieve machten en belanghebbenden zich tegen het document hebben gekeerd.

Katrín werkt momenteel als mensenrechtenadvocaat bij Rettur -  Adalsteinsson & Partners, waar ze zich concentreert op de rechten van immigranten, mensen met een handicap en kinderen. Ze studeerde mensenrechten en journalistiek op universiteiten van respectievelijk Londen, Reykjavik en Dublin. Voor haar juridische carrière was zij actief als journalist.

Elaine Byrne

Elaine Byrne
Elaine Byrne is columniste voor The Sunday Independent en rekende hiervoor The Irish Times, The Sunday Times, the Sunday Business Post en The Guardian tot haar opdrachtgevers. Ze is mede-auteur van www.politicalreform.ie en was mede-oprichter van het Ierse deliberatieve democratie project, We the Citizens.

Elaine heeft als consultant op het gebied van corruptie voor de Verenigde Naties, de Wereldbank, Transparency International en Global Integrity gewerkt. Momenteel is zij de Ierse expert voor de Europese Commissie voor corruptie.

Haar eerste boek, Political Corruption in Ireland 1922-2010, A Crooked Harp? werd gepubliceerd door Manchester University Press in 2012. Tevens was ze universitair docent op Trinity College Dublin waar ze doceerde ‘Politieke hervormingen in vergelijkend perspectief’ en ‘Ierse politieke geschiedenis’ doceerde. Zie voor meer informatie http://elaine.ie/

Marietje Schaake

Marietje Schaake
Marietje Schaake zit sinds juli 2009 voor D66 in het Europees Parlement. Daar groeit ze in rap tempo uit tot een internationaal gewaardeerd specialist op het terrein van internetvrijheid, EU-buitenlandbeleid (Noord-Afrika, Midden-Oosten, Turkije, Iran), cultuur en nieuwe media. Ze is plaatsvervangend lid van de Commissie Buitenlandse Zaken (AFET). Ook is zij de enige Nederlandse vertegenwoordiger in de Commissie Onderwijs, Cultuur en Media (CULT) en in de Commissie Internationale Handel (INTA).

Marietje studeerde sociologie en Amerikanistiek en Nieuwe Media aan de Universiteit van Amsterdam. Ze liep stage bij het Joegoslavië-tribunaal en volgde het Lantos Fellowship bij het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden. Voor ze in het Europees Parlement werd gekozen was Schaake zelfstandig adviseur van onder meer de Amerikaanse ambassadeur in Nederland en de President van de Leadership Conference on Civil Rights in Washington DC. Verder adviseerde zij het ministerie van Buitenlandse Zaken, alsook culturele instellingen en bedrijven.

De Wall Street Journal riep Schaake in 2011 uit tot “Most Wired Politician”, verwijzend naar haar aanwezigheid op internationale blogs en sociale media. Ze is daarnaast lid van de gerenommeerde European Council for Foreign Relations en bestuurslid bij het Iran Human Rights Documentation Center. In 2007 ontving Schaake de Barney Karbank Memorial Award voor buitengewoon leiderschap op het gebied van mensenrechten.